Türkiye'nin sinema sitesi Sinemalar.com

Orson Welles

Citizen Kane 2. Fragmanı
Orson Welles profil resmi Facebook'ta Paylaş
Ekle
9.2/ 10
138 oy
186 kullanıcının favorisi

Orson Welles

ABD

6 Mayıs 1915

10 Ekim 1985

Biyografisi

George Orson Welles (1915-1985) Amerikalı sinema oyuncusu, yönetmen ve senarist. Orson Welles tiyatro, televizyon ve radyo alanlarında yarattığı eserlerle 20. yüzyıla damgasını vuran bir sanatçıdır.


Çocukluk ve gençlik yılları (1915-1934)

 

Kenosha Wisconsin - ABD'de doğdu. Welles 2 yaşındayken yetişkin bir insan gibi konuşabiliyor, 3 yaşındayken her şeyi okuyabiliyor, 5 yaşındayken Shakespeare'in oyunlarını ezbere biliyor, vasisi tarafından kendisine hediye edilen kukla takımıyla Kral Lear'ı tek başına oynuyordu. 9 yaşındayken babasıyla çıktığı gezide Dünya'nın dörtte üçünü dolaşmış olan Welles, bu arada resim yapmayı öğreniyor, ünlü büyücü Houdini'den illüzyon dersi alıyordu. 10 yaşındayken Wisconsin gazetelerinden birinde kendisinden; 'Karikatürcü, oyuncu, şair ve sadece 10 yaşında' diye bahsediliyordu. 18 yaşındayken, okuduğu kolejdeki öğretmeni olan Roger Hill'le birlikte Shakespeare'in yazılmış bütün oyunlarını bir araya getiriyor ve Welles'in resimleriyle süslü olan 'Herkes için Shakespeare' adındaki bu baskı özellikle Amerikan kolejlerinde büyük ilgi uyandırarak 90.000 satıyordu. Annesi o sadece 9 yaşındayken, babası ise 15 yaşındayken öldü.

 

Tiyatro ve Radyo (1936-1940)

 

Bir süre resim üzerine çalıştıktan sonra oyunculuk yapmaya başladı. Bu yıllarda evlendi. Bir süre radyoda da çalıştı. Sonra, 1938 yılındaki ünlü "Dünyalar Savaşı"nın radyo tiyatrosunda Amerikalıları dünyayı Marslıların istila ettiğine inandıracak yetenekte bir sunum yaptı. 1941'deki ilk filmi "Yurttaş Kane" ileride çok büyük ün yapacak olmasına rağmen, o sıralar Welles'e yüklüce bir para kaybettirdi. Daha bu ilk filmiyle, Welles o zamana kadarki sinema gelişimine yepyeni bir yön vermiş ve yenilikler getirmiştir. Özellikle, sinemanın anlatım potansiyelini ve yollarını farklı bir kompozisyonda kullandığı için bu film önemliydi. Bu nedenlerden ki, "Yurttaş Kane" filmi birçokları tarafından "bugüne kadar yapılmış en iyi film" payesini almıştır. Ayrıca, bu ilk filminde oyuncu olarak da bulunmuş ve performansıyla da beğeni toplamıştır. Yine de, Orson Welles, Hollywood'da tutulmadığı için Avrupa'ya gitmiştir. Her ne kadar sonraki filmleri de Amerika söz konusu olduğunda pek başarılı olamamış olsalar da, en azından ticari açıdan, özellikle Avrupa'da çok tutulmuş ve birçok ödül almıştır. 10 Ekim 1985'te Los Angeles'ta meslektaşı Yul Brynner ile aynı günde vefat etmiştir. Mezarı ise İspanya'nın Endülüs Özerk Bölgesi'nde bulunan küçük bir yerleşim birimi olan Ronda'dadır. Sözleri; "Ben gençliğin ne demek olduğunu bilirim, ama sen yaşlılığın ne demek olduğunu bilemezsin" şeklinde olan I Know What It Is To Be Young adlı şarkısıyla klasikler arasına yerleşmiştir.

Devamı
Gizle

Katkıda Bulunduğu Son 8 Yapım

Hepsini Göster
Popüler Yorumlar
ezimberat (Efsane) | 16 Ocak 2013, 23:49

Orson Welles, 2 yaşındayken yetişkin bir insan gibi konuşabiliyor, 3 yaşındayken her şeyi okuyabiliyor, 5 yaşındayken Shakespeare'in oyunlarını ezbere biliyor. 9 yaşındayken babasıyla çıktığı gezide Dünya'nın dörtte üçünü dolaşmış olan Welles, bu arada resim yapmayı öğreniyor, ünlü büyücü Houdini'den illüzyon dersi alıyordu. 10 yaşındayken Wisconsin gazetelerinden birinde kendisinden; 'Karikatürcü, oyuncu, şair ve sadece 10 yaşında' diye bahsediliyordu. 18 yaşındayken, okuduğu kolejdeki öğretmeni olan Roger Hill'le birlikte Shakespeare'in yazılmış bütün oyunlarını bir araya getiriyor ve Welles'in resimleriyle süslü olan 'Herkes için Shakespeare' adındaki bu baskı özellikle Amerikan kolejlerinde büyük ilgi uyandırarak 90.000 satıyordu. Annesi o sadece 9 yaşındayken, babası ise 15 yaşındayken öldü. Orson Welles'IN "Yurttaş Kane" filmi birçok sinema eleştirmeni tarafından "bugüne kadar yapılmış en iyi film" olarak değerlendirilmektedir.

0
9
summerbag (Dublör) | 23 Ağustos 2011, 23:42

sergei eisenstein her ne kadar kurgu ve görüntü olarak bir sinema devrimi yapsada asıl devrimi orsan welles yapmıştır.yönetmen olmadan önce radyoda dünyaya uzaylılar saldırıyor diyerek öyle bir kaos çıkarmıştır ki tanımayan yoktur wellesi.yönetmenlik işine başlaması bir radyocunun yönetmenlikte nasıl başarıl olabilceğinin bir kanıtıdır aydeta.deep focus ve montajı gibi yenilikçi hareketlerde bulunmuş ve bunla yetinmemiş filmlerinde hem başrol,hem yönetmen,hemde senarist olmuştur.filmine çok sahip ve bu onu auteur bir yönetmenden daha fazlasını yapar.sadece kurgu ve görüntü alanında yenilikleriyle anılmaz orsan welles, filmlerinde ana karaktere tüm kültürel mesajları barındıracak bir şekilde yapar böylece filmin içinde bir mesaj bulmak yerine karaktere bakarak bir mesaj buluruz.öyleki wellesin sinemasında önemli olan baş karakterin zenginliği diğer karakterin bolluğudur.kubrick gibi bir mükemmeliyetçidirde.ve işin en sakat kısmıysa sinema alanında dünyanın en iyi filmini yapmıştır (burda sebep bile aranmaz,atilla dolsayın çok iyi bir lafı vardır; sinema yurttaş kaneden öncesi ve sonrası diye ayırırsak herkez için daha iyi olur)zirvede başlamış kara listede birmiştirmiştir olayı.william randolp hearst beni anlatıyor iddiasıyla tüm sinema salonları filmin gösterimini engellemek için uğraşmış,karalama kampanyaları düzenlemiş,filmi batırmak için elindeki tüm gücü kullanmıştır.tabi bu sonra bu wellesin değil kendisin kariyerine bitirmeye olanak sağlamıştır.film tutulur 9 dalda aday oscara aday gösterir seneryo dalında ödül alır.işte düşüş bundan sonra başlar.26 yaşında sinemayı kökten değiştirdikten ya ondanda iyi bir film çekeceksinizdir yada hiçbir şey.çünkü onun  bir kıdame bile düşüğünü yaparsanız  gerileme olarak adlandırılıcaktır.çünkü en iyisini yapmışsınıdır artık onu geçmek imkansızdır.her ne kadar oyunculuktada büyük bir başarı göstersede (özellikle üçüncü adam filminde)yönetmenlliğiyle anılcak, dünyanın en iyi filmin yapıp,sinemayı kökten değiştirip hayatını kökten düşüşüne sahip olucaktır kendisi.hayatı bile bir mesaj niteliğindedir.eğer ilk sıçramada iyi olursanız bilin ki artık bunun dönüşü yoktur.

0
4
Tüm yorumlar (29)
Avatar
egeedipkurt (Profesyonel) | 16 Kasım 2016, 15:40

yurttaş kane,bitmeyen balayı,othello ve yabancı filmlerinden tanıyorum

Cevap Yaz
0
0
Filmettin (Profesyonel) | 5 Haziran 2015, 00:09

Bana göre sinema üstü çok yönlü bir isim, "Üçüncü Adam" filmi onun en sevdiğim filmlerinin başında geliyor.

Cevap Yaz
0
0
Stiks (Profesyonel) | 6 Aralık 2014, 03:02

“Kamera, bir şairin zihnindeki göz olmadıkça, bir film asla gerçekten iyi değildir. Hollywood, Çorba sektörü dahil olmak üzere, deney amaçlı labaratuarları olmayan tek endüstridir." - Orson WELLES

Cevap Yaz
0
2
cokomel9 (Figuran) | 7 Ekim 2014, 18:23

adam hem 10 numara hem 1 numara!....

Cevap Yaz
0
0
HakunaMatata (Profesyonel) | 8 Temmuz 2014, 15:45

20. yy en büyük sanatçısı başka söze ne hacet..

Cevap Yaz
0
1
HakunaMatata (Profesyonel) | 30 Kasım 2016, 21:12

Sanatçısı dedim dikkat ettiysen geçtiğimiz yüzyılın en iyi yönetmeni tabi ki Kubrick ;)

0
0
egeedipkurt (Profesyonel) | 16 Kasım 2016, 15:40

kubrick

0
0
Görüşleriniz